Międzynarodowa Wystawa Sztuki Kinematograficznej – taka jest dokładna nazwa Festiwalu Filmowego w Wenecji . Odbywający się na weneckiej wyspie Lido festiwal jest najstarszym i jednym z najbardziej prestiżowych na świecie. W 2023 odbędzie się on po raz osiemdziesiąty.
Niewiele osób wie, że Festiwal Filmowy w Wenecji to tak naprawdę „dziecko” słynnego i starożytnego Biennale w Wenecji. Kiedy sztuka filmowa zyskała miano „ósmej sztuki”, organizatorzy Biennale postanowili poświęcić tej nowej sztuce „technologicznej” osobne wydarzenie.
Festiwal zainaugurowano w 1932 roku. Na pomysł organizacji wydarzenia wpadli: włoski hrabia i polityk, ówczesny dyrektor Biennale Giuseppe Volpi, rzeźbiarz Antonio Maraini i Luciano de Feo. Zyskało ono poparcie i wsparcie samego Benito Mussolini. Był to czas, kiedy na starym kontynencie idee faszystowskie zdobywały coraz większą popularność. Kino było więc idealnym narzędziem propagandowym aby wpływać na społeczeństwo i kształtować je ideologicznie.
Pierwszym wyświetlonym filmem był „Dr.Jekyll and Mr.Hyde” rez. Rouben Mamoulian. Pierwsze pokazy filmowe odbywały się na tarasie ekskluzywnego hotelu Excelsior. Nie było ani nagród ani aktorów, a mimo to festiwal spotkał się z ogromnym zainteresowaniem. I chociaż początkowo jak miał odbywać się co dwa lata, postanowiono, że będzie to wydarzenie coroczne. Od 1937 pokazy przeniosły się do słynnego dzisiaj Palazzo del Cinema zbudowanego zgodnie z ówczesnymi tendencjami modernistycznym. Główne pokazy Wystawy odbywają się w Sali Wielkiej gmachu, wręczane są tutaj również nagrody.
Festiwal jest obecnie niezwykle cenionym wydarzeniem filmowym. Prezentowane są tu dzieła światowej klasy. Na czerwonym dywanie pojawiają się najbardziej utytułowani reżyserzy, twórcy i aktorzy naszych czasów. Organizatorzy zachowując tradycję dbają o program o wysokiej wartości artystycznej, którym wenecki festiwal charakteryzował się od momentu powstania. Wysoki poziom wydarzenia oraz pokazywanych filmów sprawia, że zdobywcy nagród w Wenecji mogą liczyć również na uznanie przez jury Oscarów.
Festiwalowi przez kilkadziesiąt lat istnienia towarzyszyły liczne skandale, protesty twórców, bojkoty filmów, kontrowersyjne decyzje jury.
*Tu po raz pierwszy na wielkim ekranie pokazano nagą kobietę. Był to czesko-niemiecki film „Ekstaza” z młodziutką 19-letknią Hedy Lemarr. Chciano zakazać wyświetlania filmu, mąż aktorki próbował wykupić wszystkie kopie filmu. Bezskutecznie.
*W 1968 roku przyznano Złotego Lwa filmowi Alexandra Kluge „ Artyści pod kopułą cyrku” co spotkało się z ogromną krytyką i protestem honorowania obrazów odnoszących się do tradycji faszystowskich. W konsekwencji przez następnych 10 lat statuetki w ogóle nie przyznawano.
*Pier Paolo Pasolini jeden z uznanych włoskich twórców przed pokazem własnego filmu został obrzucony … Pomidorami.
*Japoński reżyser Kenji Mizoguchi w trakcie prezentacji swojego filmu zamiast siedzieć na widowni i obserwować reakcję widzów, modlił się przed ołtarzykiem Buddy.
Na Festiwalu w Wenecji obecni i nagradzani są również Polacy. W 1984 roku za film „Rok spokojnego słońca” Złotego Lwa otrzymał Krzysztof Zanussi. W 1993 za „Trzy kolory” nagrodę główną otrzymał Krzysztof Kieślowski. W 1998 za całokształt twórczości nagrodę otrzymał również Andrzej Wajda. W 2016 roku za całokształt twórczości doceniono Jerzego Skolimowskiego.
Do najważniejszych nagród o których marzą twórcy filmowi należą oczywiście: Leone d’Oro [złoty lew], Leone d’Argento [Srebrny Lew]. Nie zawsze jednak to były lwy. W latach 1934-42 nagrody przyznawane były dla najlepszego filmu włoskiego i zagranicznego. Był to Puchar Mussoliniego. Pod koniec wojny w latach 1943-45 festiwal nie odbywał się. W latach 1946-1948 najważniejszą nagrodą festiwalu była Wenecka Międzynarodowa Nagroda Główna. W 1949 zmieniono ją na Złotego Lwa Świętego Marka – nazwa ta funkcjonowała do 1953. Później był to już po prostu Złoty Lew. Od tamtej pory nagroda ma formę statuetki uskrzydlonego lwa, który symbolizuje Republikę Wenecką.
Byłam w Wenecji, na Lido podczas 77 Festiwalu. I chociaż poczułam klimat i atmosferę miejsca, zobaczyłam kilka znanych osób bardzo żałowałam, że nie miałam możliwości zobaczenia ani jednego filmu. Po trzech latach wracam… 80. Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Wenecji 30.09.-9.09.2023
Polskie filmy wielokrotnie brały udział w konkursie festiwalowym. W tym roku nasz kraj reprezentować będą dwa filmu, utalentowanych i wielokrotnie nagradzanych reżyserek. Do konkursu głównego 80. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego zakwalifikował się najnowszy film Agnieszki Holland „Zielona Granica” oraz film Małgorzaty Szumowskiej i Michała Englerta „Kobieta z ….” Poza konkursem zostanie pokazany m.in. „The Palace” Romana Polańskiego.
Na festiwalu zostaną też zaprezentowane nowe filmy amerykańskich reżyserów, w tym Davida Finchera, Sofii Coppoli, Bradleya Coopera i Wesa Andersona. Bardzo chciałam zobaczyć Ferrari reż. Michael Mann biorącym udział w konkursie głównym. Pomimo iż nie na wszystkie filmy bilety były dostępne, udało się zdobyć bilety na dwa. Pokazy odbędą się w dwóch różnych salach, w dwóch różnych budynkach.
Sala Grande w Palazzo del Cinema
Zabytkowa Sala Grande, w której odbywają się główne pokazy i ceremonie wręczenia nagród, była przebudowywana i odnawiana trzykrotnie. Największe, najbardziej radykalne zmiany zaszły w 2011 roku. Poza renowacją wnętrz, zostały zainstalowane wszystkie najnowsze rozwiązania technologiczne zapewniając najwyższe standardy wizualne i dźwiękowe. Szczególną uwagę poświęcono systemowi oświetlenia. Elementy historycznej dekoracji, jak m.in. drewnianej boazerii zostały uwspółcześnione, nadano im nową kolorystykę. Zwiększono nieznaczenie liczbę miejsc siedzących. Fotele zostały zaprojektowane przez Luigiego Quagliaty ze specjalnie wykonaną fakturą tkaniny.
Palazzo del Casino.
Monumentalny budynek kasyna został zaprojektowany został zaprojektowany przez inżyniera gminy Eugenio Miozzi w stylu racjonalistycznym z wpływami architektury reżimowej lat trzydziestych XX wieku. Wybudowany został w zaledwie 8 miesięcy w 1938 r. Zewnętrzna surowa fasada wykonana została z płyt trawertynowych, wnętrza to duże przestrzenie ozdobione marmurem, mozaikami i szkłem artystycznym z najlepszych hut szkła Murano.
