Większość z nas mówi, że nie jest przesądna, że to zabobony, że to irracjonalne. Co jednak robimy, gdy czarny kot przebiegnie nam drogę lub rozbijemy lustro? Czy będąc najbardziej racjonalnymi ludźmi przez chwilę nie przestraszymy się i nie pomyślimy „a jeśli przyniesie pecha”? Nie pukamy w niemalowane? Część z przesądów sięga czasów starożytnych, część z wierzeń ludowych przekazywanych przez dziadków z pokolenia na pokolenie. Wiele z nich jest wciąż żywa… W co wierzą Włosi, jakie mają przesądy, które z nich są takie same w Polsce? Przeczytajcie.
Mettere il cappello sul letto – położenie kapelusza/czapki na łóżku.
Pozostawienie okrycia głowy na łóżku w domu, to znak nadchodzącego pecha dla tego, kto to łóżko zajmuje, kto w tym łóżku śpi. Dawno temu, kiedy wzywano lekarza do ciężko chorego lub umierającego, ten w pośpiechu pozostawiał swój kapelusz u stóp łóżka. Przywołuje to Włochom smutne skojarzenia również w dzisiejszych czasach.
Il sale caduto sul tavolo – rozsypana sól na stole.
Dawno temu sól była niezwykle cenna, nazywana była białym złotem [o czym pisałam w tekście o salinach z Nubii], rozsypanie jej oznaczało utratę pieniędzy. Rozsypanie soli jest więc oznaką nieszczęścia. Aby temu zapobiec należy szybko zebrać to co się rozsypało i rzucić lewą ręką przez ramię. Szczypta nieszczęścia przypadnie jedynie temu, kto będzie musiał później sprzątać podłogę.
L’olio caduto sul tavolo – rozlana oliwa na stole.
Kolejny kuchenny przesąd. Jeśli przez przypadek rozleje się nam oliwa na stół lub podłogę na rodzinę może spać wieczne nieszczęście. Wg innych wierzeń „jedynie” siedem lat nieszczęścia. Podobnie jak sól, oliwa z oliwek była dawniej dobrem bardzo cennym, dostępnym niewielu, a jej marnowanie nie było dobrze widziane. Co trzeba zrobić by zmniejszyć pecha tego nie wiem, uważajcie więc w czasie jedzenia ;).
Il gatto nero che attraversa la strada – Czarny kot przebiegający nam drogę.
Tak jak w Polce, Stanach Zjednoczonych, tak i we Włoszech przecinający nam drogę czarny kot jest symbolem nieszczęścia. Cofnijmy się do średniowiecza. W dawnych czasach rzeczywiście zdarzało się, że żółte kocie oczy przestraszały konie, które w panice uciekały lub tratowały co napotkały na swojej drodze. Tak narodziła się legenda łącząca zwierzaki z diabłem. W tej epoce kilku Papieży nakazało palić koty za rzekomą bliskość złu i złym mocom. W niektórych krajach [Japonia, Wielka Brytania] odwrotnie. Zobaczenie czy posiadanie kota to bardzo dobry znak, oznaczający dobrobyt.
Passare sotto a una scala aperta – Przejście pod rozstawioną drabiną
Drabina jest symbolem sięgającym czasów Egipcjan. W niektórych trumnach/sarkofagach faraonów odnaleziono małe drabinki o dziewięciu stopniach, które symbolizowały bogów. Wraz z Ozyrysem, bogiem podziemnego świata, wskazywały one na zamknięcie cyklu życia człowieka. Drabina powraca również w postaci zigguratów[wieże świątynne w Mezopotamii] i piramid. Ale jak doszło do tego narodzin przesądu? Otwarta drabina oparta o ścianę przybiera formę trójkąta, symbol Trójcy. Przejście pod nią oznacza zaburzenie formy geometrycznej czyli brak szacunku, a zatem zbliżenie się do szatana. Pewnym rozwiązaniem może być skrzyżowanie palców i rąk w czasie przejścia.
Non mangiare le lenticchie a capodanno -Niezjedzenie soczewicy w sylwestra
W sylwestrowym menu nie może zabraknąć soczewicy. Jeśli chcemy szczęśliwie wejść w nowy rok należy zjeść jej jak najwięcej. Sposób przyrządzenia nie jest już tak bardzo ważny, uzależniony jest od regionu, miasta. Im więcej soczewicy, tym więcej pieniędzy znajdzie się w naszych portfelach w nowym roku. Historia sięga czasów imperium rzymskiego, kiedy to obdarowywano się sakiewkami soczewicy przypominającymi monety jako dobry omen na nadchodzący rok.
Non guardarsi negli occhi durante un brindisi – niepatrzenie się w oczy w czasie toastu
Pozostajemy wciąż w szampańskim, sylwestrowym nastroju podczas najdłuższej w roku nocy. Kiedy Północ wybija i zaczynają się toasty Włosi muszą zachować czujność. Niepatrzenie się w oczy podczas un brindisi przynosi pecha. Skąd się wzięła legenda? W średniowieczu ludzie patrzyli sobie zawsze w oczy by nie dopuścić do wlewania trucizny do napojów.
Aprire un ombrello in casa – Otworzenie parasola w domu
Jeden przesąd, dwa pochodzenia. Pierwsze pochodzi ze starożytnego Rzymu, gdzie parasole służyły aby schronić się przed deszczem czy słońcem. Kto otwierał parasol w domu nie okazywał szacunku Bogu słońcu, sprowadzając na własną rodzinę nieszczęście. Przenosząc się bliżej naszych czasów, w XX wieku często parasole były używane do zakrywania dziur w domu, w ścianach przez najbiedniejszych. Otworzenie parasola w domu przypomina trudne czasu [których nikt nie chciałby przeżyć] i oznacza nadciągającą biedę.
Rompere uno specchio – rozbicie lustra
To jeden z najbardziej rozpowszechnionych przesądów, nie tylko w Italii. Jeśli upadnie nam i rozbije się lustro sprowadzi na nas i na nasz dom siedem lat nieszczęścia. Jeśli stłucze się samo jego właściciel straci bliskiego przyjaciela. Jeśli rozbite lustro znajduje się w pobliżu portretu/zdjęcia żywej osoby, osoba ta może umrzeć. Szczególnie wśród aktorów teatralnych przesąd ten jest bardzo żywy. Nigdy nie przynoszą prawdziwego lustra na scenę, aby zapobiec jego rozbiciu i nieszczęściom szczególnie finansowym
Il ferro di Cavallo – końska podkowa
Końska podkowa w większości krajów na świecie, a właściwie jej znalezienie oznacza dobry omen. Ale właściwie dlaczego? Dawniej [ale i obecnie końskie podkowy] były bardzo cenne ze względu na surowiec z którego są wykonane. Co więcej klasyczna podkowa posiada siedem otworów przez które wbijane są w kopyto gwoździe. A siedem to szczęśliwa liczba. Podkowa wykonana jest z żelaza, który jak kiedyś uważano miało odganiać złe duchy. Więc kto powiesi na drzwiach swojego domu podkowę, nie wpuści do swojego domu złych demonów..
Prendere in braccio la sposa – Przenoszenie przez próg panny młodej.
Zwyczaj, który wywodzi się ze starożytnego Rzymu. Wzięcie w objęcia pannę młodą w ramiona i przeniesienie przez próg, gdy po raz pierwszy wchodzi do domu małżeńskiego. miało tylko jeden cel. Mianowicie: niepotknięcie się panny młodej w stroju weselnym, co oznaczało by zły omen. A dokładniej to, że bogowie nie chcieli jej w tym domu powitać.
Regali alla Sposa – prezenty dla panny młodej
Pannie młodej na całym świecie sprawia się podarki mające zapewnić długie i szczęśliwe życie u boku świeżo poślubionego małżonka. W większości krajów na świecie są to tradycje pochodzące z epoki wiktoriańskiej. Coś starego ma zapewnić ciągłość związku, nowego to nadzieja na przyszłość. Szczęście ma zapewnić coś pożyczonego. Natomiast coś niebieskiego to kolor czystości i zaufania.
Incrociare le dita – Trzymane kciuków
Trzymamy kciuki/krzyżujemy palce w geście nadziei, żeby coś poszło nam lub naszym bliskim dobrze. Gest ten pochodzi z początków naszej ery kiedy jeszcze Chrześcijanie byli prześladowani przez Rzymian. Trzymanie kciuków było znakiem rozpoznawczym, którego Rzymianie nie rozumieli. Chrześcijanie wchodzili w kontakt z innymi chrześcijanami i chronili się nawzajem. Z tego powodu gest ten nabiera pomyślnego znaczenia nawet dzisiaj.
Stelle cadenti – Spadające gwiazdy
Dla wielu noc 10 sierpnia, świętego Wawrzyńca [San Lorenzo] jest naprawdę magiczna. Któż z nas chociaż raz w życiu nie patrzył w niebo w oczekiwaniu na spadającą gwiazdę by pomyśleć życzenie. Starożytni uważali, że kiedy bóg spogląda z nieba na ziemię , gwiazdy spadają będąc znakiem jego zainteresowania.
Il quadrifoglio – czterolistna koniczynka
Wierzeniem, które przynosi szczęście jest znalezienie czterolistnej koniczynki. W przeszłości bardzo wielu ludzi pracowało w polu i właściwie cały czas widzieli koniczyny, powszechnie rosnącą roślinę na paszę. Znalezienie koniczyny, która miała cztery listki z powodu wad rozwojowych, było rzadkie i uważano je za ważne. Gdy natomiast znalazła ją młoda dziewczyna szukająca męża wróżyło to szybkie zamążpójście z pierwszym napotkanym mężczyzną.
Znacie jeszcze jakieś włoskie przesądy? Piszcie. Chętnie poczytam.
Galeria
